بدون شک دریافت حقوق و دستمزد یکی از اصلیترین دلایل هر فرد برای کار کردن است. بدون دریافت درآمد کافی و مناسب، کمتر کسی حاضر است در مجموعهای کار کند. اما سوال اصلی اینجاست که حقوق و دستمزد کافی چقدر است و چگونه تعیین میشود؟
از سالها پیش، شورای عالی و وزارت کار تمام تلاش خود را کردهاند تا با وضع قوانینی، از تضییع حقوق کارگران و کارمندان جلوگیری کرده و حداقلی برای حقوق دریافتی تعیین کنند. اما قطعا تفاوت شایانی بین افراد تازهکار و افراد باسابقه و یا مدیران و کارمندان وجود دارد. بنابراین مبالغی که در قراردادها ذکر میشود؛ بیشتر از هر چیز به عرف بازار برای آن شغل و سمت بستگی دارد.
تاثیرپذیری حقوق و دستمزد
عواملی مانند جنسیت، شهر، نوع دانشگاه محل تحصیل، سطح ارشدیت، شهر محل اشتغال و سابقه کاری بر درآمد اشخاص و انتظار آنها برای افزایش حقوق، تاثیر میگذارند. در ادامه مهمترین موارد بررسی خواهند شد. تمامی اطلاعات از نظرسنجی جامع حقوق و دستمزد سایت استخدام جاب ویژن استخراج شده است.
تاثیرپذیری حقوق از جنسیت

یکی از مواردی که در سالهای اخیر بیشتر مورد توجه قرار گرفته؛ تفاوت میان دریافتی زنان و مردان در شرایط مشابه است. بر اساس اطلاعات جمعآوری شده توسط جاب ویژن، مردان در سال جاری بین 700 هزار تومان (در سطوح پایینتر) تا بیشتر از 6 میلیون تومان (در سطوح بالاتر) بیشتر از زنان دریافتی داشتهاند. همچنین میانه گروه آماری زنان انتظار افزایش حقوق ۲۸% را داشتهاند؛ در حالی که این عدد برای مردان ۳۳% بوده است.
این اعداد به خوبی اختلاف میان حقوق و دستمزد زنان و مردان در سطوح مختلف را نشان میدهد که درصورت ادامه این روند، در آینده آسیب جدی به بازار کار وارد خواهد کرد.
تاثیرپذیری حقوق از شهر محل کار
برای ملموس بودن گزارش و نمودارها، شهر محل کار را به سه گروه تقسیمبندی کردیم:
- تهران
- شهرهای بزرگ شامل: اصفهان، اهواز، تبریز، شیراز، کرج و مشهد
- شهرهای کوچک شامل تمام شهرها به جز شهرهای بزرگ ذکر شده و تهران
میانه حقوق و دستمزد شاغلان تهرانی در سال جاری، برابر با 6 میلیون تومان بوده است. این در حالیست که میانه دریافتی افراد شاغل در شهرهای بزرگ و کوچک حدود 4.5 میلیون تومان اعلام شده.
تاثیرپذیری حقوق از سطح ارشدیت
قطعا سطح ارشدیت و سمت سازمانی، یکی از مهمترین عوامل بر میزان حقوق دریافتی شمرده میشود. افراد به تفکیک سطح ارشدیت به چهار دسته تقسیم میشوند:
- کارمند
- کارشناس
- کارشناس ارشد
- مدیر
با نگاهی اجمالی به گزارش میزان افزایش حقوق کارکنان در سال جاری به این نکات میرسیم:
- میانه کارمندان انتظار حقوق 3.9 میلیون تومانی دارند.
- میانه کارشناسان انتظار حقوق 4.9 میلیون تومانی دارند.
- میانه کارشناسان ارشد انتظار حقوق 7.2 میلیون تومانی دارند.
- میانه مدیران انتظار حقوق 9.6 میلیون تومانی در سال جاری دارند.
قطعا این اختلاف حقوق و دستمزد در سطوح بالاتر درآمدی بیشتر هم خواهد بود.
تاثیرپذیری حقوق از سابقه کار
به طور قطع، با افزایش سابقه کاری، حقوق و دستمزد شما هم افزایش خواهد داشت. اما این افزایش چقدر خواهد بود؟ آیا تاثیر میزان سابقه کار بر دریافتی کارکنان به اندازه فاکتورهایی مانند جنسیت و یا شهر محل اشتغال است؟
دستهبندی سابقه کار به شکل زیر صورت میگیرد:
- کمتر از دوسال
- دو تا پنج سال
- پنج تا ده سال
- ده سال و بالاتر
به ترتیب، حقوق انتظاری هر کدام از این گروهها در سال جاری به شرح زیر است:
- 3.9 میلیون تومان
- 4.9 میلیون تومان
- 6.1 میلیون تومان
- 7.5 میلیون تومان
همانطور که میبینید میزان سابقه کاری شما یکی از تاثیرگذارترین عوامل بر حقوق و دستمزد شماست. بنابراین اگر هنوز در ابتدای راه هستید؛ ناامید نشوید و درخواست درآمد بالا نداشته باشید. قطعا با مرور زمان و افزایش سابقه کاری، دریافتیتان هم بیشتر خواهد شد.
مزیت کاری
در سالهای اخیر، کارفرماهای بیشتری اهمیت رضایت شغلی را درک کرده و در پی برطرف کردن نیازهای کارکنان خود برآمدهاند. مخصوصا سازمانهایی که قادر به تامین حقوقهای بالا نیستند؛ ترجیح میدهند با ارائه امکانات و مزایای شغلی به کارکنان خود، آنها را برای انتخاب مجموعه ترغیب کنند.
لیست مزایا به ترتیب اهمیت:
- پاداش
- بیمه تکمیلی
- ساعت کاری منعطف
- وام
- دورکاری
- سرویس رفت و برگشت
- صبحانه
- بستهها و هدایای مناسبتی
- بن خرید
- محل سکونت سازمانی
- کمک هزینه آموزشی
- تسهیلات تفریحی و گردشگری
- سهام تشویقی
- فضای استراحت
- امکانات ورزشی
- امریه سربازی
- اتاق بازی
- پزشک سازمانی
افزایش حقوق
در شرایطی که برخی از کسب و کارها و صاحبان مشاغل آزاد، در سال گذشته چندین بار قیمت اجناس و یا خدمات خود را افزایش دادهاند تا مطابق با هزینههای سال جاری باشد؛ کارگران و کارمندان برای افزایش چند درصدی دستمزد خود باید تا انتهای سال یا حتی بیشتر از آن منتظر بمانند.
دولت هر ساله در لایحه بودجه، درصد پیشنهادی برای افزایش حقوق کارمندان را به مجلس ارائه میدهد. اگر این رقم در مجلس تصویب شود؛ از سال بعد این میزان افزایش دستمزد برای کارمندان دولت اعمال خواهد شد. اما حداقل حقوق و دستمزد برای کارگران، در شورای عالی کار تعیین میشود. این شورا از نمایندگان سه گروه کارگران، کارفرمایان و دولت تشکیل شده و حقوق و مزایای کارگران در سال جدید را مورد بررسی قرار میدهند.

بر مبنای قانون کار، درصد افزایش مزد به دو عامل اصلی بستگی دارد:
- میزان تورم سالیانه
- هزینه سبد معیشت خانوار
کارشناسان در دولت و سایر نهادها، با بررسی این دو عدد، نرخ افزایش درآمد و حقوق را مشخص و تصویب میکنند. هزینه سبد معیشت خانوده در هر سال هم توسط کمیته دستمزد که زیرمجموعه شورای عالی کار بهشمار میرود؛ محاسبه و اعلام میشود.
روند اجرای قانون افزایش درآمد کارمندان به این صورت است که باید این نرخ در لایحه بودجه بیان شده و به تصویب مجلس برسد. پس از تصویب، این افزایش مبلغ به نهادها اعلام شده و اجرایی میگردد.
اما افزایش حقوق کارگران باید مراحل پیچیدهتری را پشتسر بگذارد. حل این مسئله نیازمند برگزاری جلسات شورای عالی کار است تا پس از تعیین هزینه سبد معیشت خانواده، نرخ افزایش دستمزد کارگر را مشخص کنند. برای تصویب این رقم معمولا چندین جلسه برگزار میشود تا دلایل هر گروه (کارگران، کارفرمایان و دولت) شنیده شده و تصمیم قطعی گرفته شود.
نرخ افزایش دستمزد کارمندان رسمی، مانند سایر مواد لایحه بودجه، باید به تصویب مجلس برسد. اما برخی از نمایندگان اعتقاد دارند که بهدلیل نامشخص بودن تعداد کارمندان دولت و رقم بالای اعتبارات موردنیاز، تصویب این افزایش نیازمند کار و زمان بیشتری است.
جمع بندی
هر سال هنگام امضای قراردادهای جدید، شاهد ناراحتی و عدم اعتماد کارفرما و کارمندان نسبت به یکدیگر هستیم. عدم شفافیت و شایعات مربوط به رقمهای دریافتی در سازمانهای بزرگ هم به این مشکلات دامن میزنند. امیدواریم با خواندن این مطلب، تا حد زیادی راجع به حقوق یا دستمزد و افزایش آن راهنمایی شده باشید. برای استخدامی اسان کلیک کنید.
:: بازدید از این مطلب : 169
|
امتیاز مطلب : 0
|
تعداد امتیازدهندگان : 0
|
مجموع امتیاز : 0